RF-ADET-GELENEK-GRENEKLER

Eskiden Konya'l bir ailenin drt mevsimine gre ayrlm bir takm adet ve gelenekleri vard. Bunlar halen baz yerli ailelerde ksmn grlmektedir. lkbaharda, Nisan aynn ortalarndan sonra ev ileri artard. Evvela sobalar sklr, temizlenir, rutubetsiz bir yerde saklanr. Sra hallarn temizlenmesine gelirdi ki, ev halk ile beraber komularn yardm da istenirdi. Hallar ve kilimler bahede veya sokakta rplrd. Halnn zerindeki tozlar sprlerek naftalin salp katlanr, serin bir yerde muhafaza edilirdi. Bu olaya g denirdi. Bu arada yataklar ve minderlerin ynleri dklr, deneklerle dlr, temizlendikten sonra eski klflarna doldurulurdu. Bu eyann bazlar ge konurdu. Odalardan klk serecekler kaldrldktan sonra bu defa sedir zerine divan yastklar zerine kar gibi beyaz etekleri dantelli ilemeli yayg ve rtler serilirdi. Geni odalarn ortasna kilim yaylrd. Bu iler yaplmadan nce duvarlar kire ise badana toprak sva ise "ak toprak" cilas yaplr. Oda taban tahtalar, dolap kapaklar, pencere ereveleri fra ile srtlerek ykanp temizlenir, camlar silinirdi. Ev eyasndan sonda, klk yiyecekler ykanr, kurutulur, naftalinlenerek temizler bohalar ierisine konup, gn zerine boha istifi yaplrd.

Bahar temizlii bittikten sonra sra sebzelerin kurutulmasna gelir. Taze nane ve maydanoz alnr, bol suda temizce ykanp, saplar ayklandktan sonra glgede kurutulurdu. Kurutma ileminden sonra, temiz keselere konarak izbe duvarlarndaki ivilere taklrd. Meram ve evresinden ba evlerine glr ve yaz boyunca oralarda oturulurdu. Eskiden Konya'nn yerlileri, ya, peynir, yourt ve st ihtiyalarn ardan karlamazlar evlerinde besledikleri inek veya mandralardan temin ederlerdi. Ayrca gz aynda etlik yapmak iin ve yine kn kesmek maksadyla 8-10 kadar koyun ve kei alnr, ahrn bir tarafna balanp, gndzleri bahede veya civar meralarda otlatlrd. Gz aylarnda bahar aylarna kadar ahr kaps yannda toplanm olan hayvanlarn gbreleri, ev halknn veya bu i iin tutulan ii kadnlarn yardmyla yapma veya mayz (tezek) denilen bir eit k yakaca hazrlanr. Bunlar kn tandra ekmek yapmak iin yakld gibi odun yerine sobada da yaklr. Kuruyan yapmalar tandr civarnda yakacak rtmesi veya yakacak dam denilen yerlerde intizaml olarak kaylrd.

Yaz Hazrl : Meyveler bu mevsimde olur, kn ev ihtiyacn karlayacak miktarda vine, kays, erik bahede varsa aalardan toplanr, yoksa ardan satn alnrd. Vine reelinden baka vine urubu da k iin kaynatlrd. Dier taraftan kays, erik, zeri karanfille sslenmi armut ve elma reelleri hazrlanrd. leri yeil srl mleklere reeller doldurulur, azlar okunup flenerek ve az tad ile yenmesi temennisiyle azlar temiz bez rtler rtlr ve balanr, izbenin serin olan duvar diplerine konulur. Reellerden sonra sra kurutmalara gelirdi. Sabah serinliinde bahedeki aalardan toplanan kays, kfelere toplanarak ikindi serinliinde damn temiz bir yerine rt veya hasr serilerek kayslar zerine ayrlp kurutulmaya braklrd. Erik ve dier meyvalarda ayn tarzda kurutulurdu. Kays ve erik meyvas fazla olgunlam durumda olursa szgeten geirilerek, ileri yalanm bakr tepsilere pestil yaplmak zere dklrd. Kn hoaflk iin vine, elma kurutulur, bazlar kabuklar soyulur dilimlere ayrlarak kurutulmaya hazrlanrd. Ayrca yaz mevsiminde evin ihtiyacn karlayacak nisbette domates salas karlr, kabak, patlcan ve biberleri ileri oyularak kurutulurdu. Baz sebzelerde ince dilimler halinde dam zerinde kurutulmaya braklrd. Yaz aylarnn sonlarna doru sra bulgur yapmaya ve niasta karmaya gelirdi. Bir k mevsimi tarladan ve buday pazarndan yumuak buday alnr. Komularla yardmlaarak bulgur kaynatlrd. Dama serilmi olan rtlerin zerine yaylarak kurutulur, iki gnde kuruyan buday uvala konarak deirmende tlrd. Bundan sonra sra klk ekmek budayna gelirdi. Bir k yetecek miktarda birka ton buday alnr, temizlenip ykanr, kurutulduktan sonra deirmene gtrlerek tlr ve izbedeki un ambarna dklr ve uvallara konularak muhafaza edilirdi.

Sonbahar mevsiminin de k hazrlklar balard. Bu hazrlklarn banda hi phesiz zm ba olanlar iin pekmez, kaynatma gelirdi. Badan araba veya merkep zerine yklenmi kfelerle zm eve getirilir, yakacakdam yaknnda bulunan amarhaneye dklr, salkmlardan iri ve sert olarak seilerek sicimlerle birbirine balanr. te bu hazrlanm Hevenk'ler tavan aras veya izbenin direklerine aklm ivilere aslrd. araa doldurulan zmler ayakta ezilmek suretiyle suyu karlr, ak topraktan geirilen bu ra zerinde kaynatlr, leenden kazana alnarak soutulmaya braklrd. Pekmez kaynarken bir ksmnn ierisine kuru kays dilimlenmi yahut ufak btn kabak, patlcan atlarak pekmezli reel elde edilirdi. Pekmez hazrl bittikten sonra sra turu kurmaya gelirdi. Sral kpklerle sebzesine gre ve evde en ok sevilen sebzelerin turusu kurulurdu. Turu sirkeleri ardan ziyade evlerde hazrlanrd. Bu sirke ekseriye pekmez iin sklan zmn posasndan yaplrd. Buna cbra denirdi. Turu hazrl bittikten sonra da sra pastrma ve sucuk yaplmasna gelirdi. ardan alnan veya evde beslenen ksr inek veya gve kesilerek bir ksmndan pastrma, bir ksmndan sucuk yaplrda. Sr eti sucuunun sert olmamas iin bir veya iki kei-koyun kesilerek, etleri kartrlrd. Pastrmalar denge konulduktan sonra sucuklar doldurulup kurutulur. Ayrca kn hazr olmas ve ardan et alnmamas iin (etlik yapma) denilen kavurma hazrlanrd. Pazardan alnan 5-6 koyun veya kei, yada ufak bir sr, eve getirilen kasap tarafndan kesilerek etleri komularn yardmyla doranr, bir ksm da kemikli olmak zere kyma denilen kavurma hazrlanrd. Kavurma pitikten sonra yardmda bulunmu olan komularn evlerine birer sahann ierisi ekmekli kavurma gnderilirdi. ki buna (ekmek salmas) denir. Sra en son klk yakaca gelir. Ekseriye klk yakacak bahardan alnp krlarak yaplr, hallar ve kilimler glerden kartlarak serilir, sobalar kurutulur, klk giyecek eyalar bohalardan karlarak giyime hazrlanr, bundan sonra gnlk ev ileri balard.

Tm forumdan rastgele konular:

  • Bir Bymden nciler
  • deki; sizin dininiz size benim dinim banadir
  • deal kilo hesaplama tablosu
  • F.Bahe'de bir gnde 3 alma
  • Gitmek Yarar Anam . . .
  • Gnn konusu-Nurlu gece:Mevlid kandili...
  • selamun aleykum
  • yar damlyor yareme
  • Besmele virdi............................
  • dn burada yoktu

Ayn kategoriden rastgele konular:

  • Yazlk st ak camii
  • Konyann Nereleri Mehurdur....
  • AMASYA GNLER / 14-17 Kasm tarihleri...
  • topkapi da sanal gezinti..
  • Konya rf ve Adetleri : Yresel...
  • __ Trkiye'nin GzellikLeRi __
  • Yeile sevdalym ben karadenizliyim..
  • Konya rf ve Adetleri : Yresel...
  • Konya Tanitim Videosu 2010
  • Konya rf ve Adetleri : Evlenme, Kz...